a evolución biológica no está planificada, se pongan como se pongan algunos. Esto lleva a que a lo largo de la evolución, muchas partes de los organismos se “reciclen”, cambiando sus funciones (o añadiéndolas) o directamente convirtiéndose en obsoletas. Es una cuestión de economía: es más sencillo (en términos de tiempo y energía) aprovechar lo que ya hay, que generarlo desde cero. En resumen: adaptación.
Es curioso que esto mismo podemos verlo en la evolución tecnológica humana, que lejos de ser un “gran plan” ha sido (y sigue siendo) una fuerza “inconsciente”. No me refiero a que el desarrollo tecnológico puntual no esté planificado, obviamente así es. Me refiero a que en conjunto, la evolución tecnológica global es la suma de un gran número de avances, a veces contradictorios o contraproducentes. Por ejemplo, muchos de vosotros recordaréis la “guerra” VHS – Betamax. Para los que no la recordéis, viene a parecerse mucho a la “guerra” tan reciente entre Blueray y los HD DVD. Al final se trata de lo mismo en ambos casos: surgen dos tecnologías diferentes para una misma función y termina sobreviviendo la “mejor”. Pero no tiene porque ser la “mejor” en calidad y prestaciones, sino económicamente.
Así, vivimos rodeados de avances suboptimizados por la simple razón de que es más sencillo y barato mantenerlo así que mejorarlo o cambiarlo: Es más sencillo y barato adaptar lo que ya había, que rediseñar desde cero.
el ejemplo original que me inspiró estos artículos. Se trata de un caso realmente curioso de adaptación tecnológica: en vez de hacerlo desde cero, partir desde lo que ya existe minimizando costes. Y cómo esta adaptación, que actualmente parece completamente arbitraria, ha condicionado nuestra más avanzada tecnología.
Todo comienza con un avance revolucionario en la tecnología del transporte: la rueda. Pero para nosotros lo interesante comienza mucho después, en los siglos en los que roma se expandió por todo el mediterráneo. Los ejércitos romanos, era impresionantes en su capacidad de ingeniería, tanto militar como civil.
Una de las principales premisas de las legiones fue la velocidad de sus ejércitos. Esto es debido a que fue habitual, durante su periodo de expansión, que sus tropas fueran mucho menos numerosas que las del oponente y debían compensar el número con mejores tácticas y velocidad. Así, las calzadas romanas se construyeron sobre los caminos dejados por las legiones y surgieron, precisamente, como medio para movilizar rápidamente sus tropas.
Pero pensemos en una cuestión fundamental y es cómo se desenvolvían cuando no tenían las calzadas. Bien porque estuvieran en territorio enemigo o bien porque aún no las habían construido. El paso de miles de infantes, termina creando una senda bastante transitable, pero los carros de suministros son una cuestión muy diferente. Sus rodadas quedaban marcadas en el terreno y después de unos cuantos carros, las rodadas quedaban marcadas en el terreno.
Por eso todos sus carros tenían un ancho estandarizado de distancia entre las ruedas. En consecuencia era de cajón, para cualquiera que quisiera aprovechar los caminos que abrían los romanos, que sus carros debían tener el mismo ancho. De no ser así no podrían usar el camino ya que las ruedas, al no encajar en la rodada, podían romperse con facilidad. Posteriormente las calzadas romanas empedradas se construyeron pensando en el tamaño estandarizado, así que con su presencia no hizo desaparecer la necesidad del estándar.
Los romanos se expandieron, conquistando y romanizando casi toda Europa. Y romanizar significa que todos los carros se construían con un ancho fijado, es decir, a la manera romana. Este ancho pervivió después de la caída del imperio ya que la tradición y la necesidad de que los caminos que abrían los carros sirvieran para cualquier carro, seguían muy presentes.
Llegamos entonces a la revolución industrial y los primero ferrocarriles. Había que construir un chisme con ruedas que vaya por unos raíles. ¿Qué ancho usar? Pues sencillo, el de siempre: el que se empleaba para todos los chismes con ruedas. El mismo que habían establecido los romanos.

Todos los países Europeos, con la curiosa excepción de nuestro país, tenían el mismo ancho. Pero claro, este ancho se exportó allí donde se exportara la tecnología del ferrocarril. Por lo que EEUU, pese a no haber sido romanizada, tenía el mismo ancho de vías que el ancho de las rodadas romanas.
Avancemos ahora hasta otro hito de la tecnología del transporte: el transbordador espacial. Todos habréis visto fotografías de la lanzadera y sabréis que para ponerla en órbita dispone de tres cohetes. Uno central, muy grande, y otros dos laterales, más alargados.

El ancho de los cohetes laterales no es para nada arbitraria. Obedecía a una importantísima cuestión… logística. Desde donde los fabricaban debían llevarlos por tren hasta las instalaciones de la nasa y eso incluía pasar por los túneles de las rocosas, cuyo ancho estaba diseñado para trenes normales, claro. Así que pese a lo que hubieran preferido realmente, tuvieron que adaptarse a la situación.
Por tanto, podemos ver cómo una premisa técnica se propaga irremediablemente en el tiempo, obligando a lo desarrollado posteriormente a tomarlo como punto de partida. Es decir: adaptación tecnológica.
Durante todo el artículo, he estado hablando del dichoso ancho de los romanos, pero no he dicho cuánto era. La respuesta es 4 pies y 8,5 pulgadas. Viene a ser algo más de 1,40 metros. ¿Porqué esa y no otra? Bueno, fue una cuestión muy práctica. Esa distancia es en la que cabían dos caballos de tiro para el carro.
Conclusión: El diseño de una nave espacial se ha visto condicionado tecnológicamente por el ancho de un par de traseros equinos.
Extracte de
www.recursossocioeducativos.wordpress.com
Per victorptsc, a partir d’una història de Didier Nordon, columnista habitual de Pour la science.

Cercador filosòfic noesis
International Association for Greek Philosophy (in english)
Stanford Encyclopedia of philosophy (in english)
http://www.biografiasyvidas.com/
HELENISME: www.cinicos.com
Altruistes.org
Ateus de Catalunya
Drets Humans: Amnistia Internacional
Oxfam International
ATEISME: www.sindioses.org
Europa Laica
Laicitat
Out Campaign
Combat Monsanto
Museus: Museu d'Art Contemporani de Barcelona
http://www.attac-catalunya.org
Cine i filosofia: El Grup Embolic
AGÈNCIES DE NOTÍCIES: Efe
AGÈNCIES DE NOTÍCIES: Europa Press
AGÈNCIES DE NOTÍCIES: Reuters
Diari Diagonal
Una web realment esponjiforme